ကမာၻေပၚက HIV / AIDS ေရာဂါျဖစ္ပြားမႈႏႈန္း အမ်ားဆံုးႏုိင္ငံ ၄ ႏုိင္ငံ

Posted on

ခုခံအားက် ဆင္းမႈေရာဂါ လို႔သိၾကတဲ့ AIDS(Acquired Immune Deficiency Syndrome) ေရာဂါဟာ HIV ပိုးေၾကာင့္ျဖစ္ရျပီး ကမာၻေပၚမွာ ကူးစက္ျပန္႔ပြားမႈ အျမန္ဆံုးေရာဂါကပ္ဆိုးေတြအနက္က တစ္ခုအပါအဝင္ျဖစ္ပါတယ္။ HIV ေရာဂါပိုးဟာ လူခႏၶာကိုယ္အတြင္းမွာရွိတဲ့ CD4 လို႔သိၾကတဲ့ ေရာဂါပိုးခုခံကာကြယ္ေရး ဆဲလ္ေတြကိုဖ်က္ဆီးျပီး ဘက္ေပါင္းစံုကေရာဂါပိုးမႊားေတြ ခႏၶာကိုယ္အတြင္း ဝင္ေရာက္ေစပါတယ္။ ျမန္မာနိုင္ငံ မွာေတာ့ HIV ပိုးကူးစက္ခံရတဲ့ လူနာကို (၁၉၈၈)ခုနွစ္က စတင္ေတြ႔ရွိခဲ့ျပီး AIDS ေရာဂါေဝဒနာရွင္ကိုေတာ့ (၁၉၉၁)ခုနွစ္က စတင္ေတြ႔ရွိတယ္လို႔ မွတ္တမ္းေတြအရ သိရပါတယ္။

HIV ေရာဂါပိုးကူးစက္ျခင္းရဲ့ေနာက္ဆံုးအဆင့္ဟာ AIDS ေရာဂါကိုခံစားရျခင္းျဖစ္ျပီး ယေန႔ထက္ထိေတာ့ ေရာဂါျပန္႔ပြားမႈကိုထိန္းထားနိုင္တဲ့ေဆးဝါးေတြသာေပၚေသးျပီး ေပ်ာက္ကင္းေအာင္ကုသနိုင္တဲ့ ေဆးဝါးမေပၚေပါက္ေသးပါဘူး။ HIV ပိုးအဓိကကူးစက္ရတာကေတာ့ ေရာဂါပိုးရွိသူနဲ႔ (လိင္တူ၊လိင္ကြဲ) အကာအကြယ္ မဲ့လိင္ဆက္ဆံျခင္း၊ ေရာဂါပိုးပါရွိတဲ့ေဆးထိုးအပ္၊ေဆးထိုးျပြန္၊ခြဲစိတ္ကိရိယာမ်ားကို အသံုးျပဳျခင္း၊ေရာဂါပိုးရွိသူမိခင္မွသေႏၶသားကိုကူးစက္ျခင္း၊ေရာဂါပိုးပါတဲ့ ေသြးသြင္း ခံရျခင္း တို႔ကို တစ္ၾကိမ္တစ္ခါျပဳလုပ္မိတာနဲ႔ ကူးစက္နိုင္ပါတယ္။ ဒီေနရာမွာမ်ွေဝေပး ခ်င္တာကေတာ့ ကမာၻေပၚမွာ AIDSေရာဂါျဖစ္ပြားမႈအမ်ားဆံုးနိုင္ငံ ၄ႏုိင္ငံရဲ့ အေၾကာင္း အရာအခ်ိဳ႔ပဲျဖစ္ပါတယ္။

၄။ ေတာင္အာဖရိကနို္င္ငံ

ကမာၻေပၚမွာHIV / AIDSေရာဂါျဖစ္ပြားပ်ံ႔နွံ႔မႈ စတုတၳေျမာက္အမ်ားဆံုးနိုင္ငံကေတာ့ အာဖရိကမွာအဖြံ႔ၿဖိဳးဆံုးနိုင္ငံအျဖစ္သတ္မွက္ထားတဲ့ ေတာင္အာဖရိကနိုင္ငံျဖစ္ပါတယ္။ အမွန္တကယ္လည္း ေတာင္အာဖရိကလူဦးေရရဲ့ (၁၈.၉၀)ရာခိုင္နႈန္းဟာ HIV / AIDS ေရာဂါခံစားေနရျပီး ဒီလိုမ်ားျပားေနတဲ့ျပသနာမူရင္းကေတာ့ က်န္းမာေရးအသိနည္း ပါးမႈနဲ႔ အကာအကြယ္မဲ့လိင္ဆက္ဆံျခင္းျဖစ္ရပ္ေတြေၾကာင့္ပဲျဖစ္ပါတယ္။

အထူးသျဖင့္ ေရာဂါကူးစက္ခံေနရသူေတြဟာအသက္(၄၀)နွစ္ေအာက္ အမ်ိဳးသမီးေတြ၊ ကိုယ္ဝန္ ေဆာင္အမ်ိဳးသမီးေတြ ျဖစ္ၾကပါတယ္။ ဒါအျပင္ေတာင္အာဖရိကဟာ ျမိဳ႔ျပနဲ႔ ေက်းလက္ အၾကားလူေနမႈစနစ္ကြာျခားလြန္းတဲ့ နိုင္ငံတစ္ခုလည္းျဖစ္ပါတယ္။ ေတာင္ အာဖရိကအာဏာပို္င္ေတြကေတာ့နိုင္ငံရဲ့ HIV / AIDSေရာဂါျဖစ္ပြားကကူးစက္မႈႏႈန္းကို နွစ္စဥ္ ေလ်ာ့ခ်နိုင္လိမ့္မယ္လို႔ ေျပာဆိုမႈေတြေတာ့ရွိေနပါတယ္။

၃။ ေဘာ့ဆြာနာ

ကမာၻေပၚမွာ ဒုတိယေျမာတ္ HIV / AIDSေရာဂါျဖစ္ပြားမႈအမ်ားဆံုးနိုင္ငံကေတာ့ အာဖရိကေတာင္ဘက္ပို္င္းမွာရွိတဲ့ ေဘာ့ဆြာနာနိုင္ငံျဖစ္ျပီး နိုင္ငံရဲ့ (၇၀)ရာခိုင္နႈန္း ေလာက္ဟာ Kalahari သဲကႏ ၱာရက လႊမ္းမိုးထားပါတယ္။ ေဘာ့ဝါနာရဲ့ စုစုေပါင္း လူဦးေရ (၂၁.၉၀)ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ဟာ HIV / AIDSေရာဂါကို ခံစားေနရသူေတြ ျဖစ္ျပီး အဓိကခံစားေနရသူေတြကေတာ့ အရြယ္ေရာက္ျပီး အမ်ိဳးသမီးေတြပဲျဖစ္ပါတယ္။

ေဘာ့ဆြာနာနိုင္ငံဟာ အမ်ိဳးသမီးေတြကိုခြဲျခားဆက္ဆံမႈ ျပဳလုပ္ေလ့ရွိတဲ့နိုင္ငံျဖစ္ျပီး အတင္းအက်ပ္လက္ထပ္ခိုင္းေစျခင္း ၊အမ်ိဳးသားတစ္ဦး ကအမ်ိဳးသမီးအမ်ားအျပားကို တရားဝင္လက္ထပ္ခြင့္ျပဳထားျခင္းေတြေၾကာင့္ ေဘာ့ဝါ နာရဲ့ အမ်ိဳးသမီး HIV / AIDSေရာဂါသည္အေရအတြက္ဟာ ထင္သေလာက္ က်ဆင္း သြားျခင္းေတာ့မရွိေသးပါဘူး။ ေဘာ့ဝါနာအတြက္ အေျခအေနေကာင္းတစ္ခုကေတာ့ သူတို႔ဟာ UNရဲ့ Sub-Saharan Africa ဧရိယာအတြင္းပါဝင္ေနတာေၾကာင့္ သူတို႔ရဲ့ HIV / AIDSေရာဂါတိုက္ဖ်က္ေရးလုပ္ငန္းစဥ္ေတြမွာ နိုင္ငံတကာရဲ့အကူအညီ မ်ားစြာ ကိုရရွိခံစားရဖို႔ရွိေနပါတယ္။

၂။ လီဆိုသို

အာဖရိကတိုက္ကပဲ ကုန္းတြင္းပိတ္နိုင္ငံတစ္ခုျဖစ္တဲ့ လီသိုဆိုနိုင္ငံရဲ့ လူဦးေရ (၂၅) ရာခိုင္နႈန္းဟာ HIV / AIDS ေရာဂါကိုခံစားေနရသူေတြျဖစ္ပါတယ္။ ကမာၻတတိယ ေျမာတ္ HIV / AIDS ေရာဂါခံစားေနရတဲ့ လီသိုဆိုနိုင္ငံသားအမ်ားစုဟာ ဆင္းရဲႏြမ္းပါး ျပီးက်န္းမာေရးအသိေလ်ာ့နည္းသူေတြျဖစ္ၾကပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ အသက္(၁၅) နွစ္ကေန (၂၄)နွစ္အၾကားလူငယ္လူရြယ္ေတြဟာ ဒီေရာဂါအျဖစ္မ်ားလာတာကို ေနာက္ပိုင္းကာလေတြမွာ ေတြ႔ရွိရျပီး အဓိကကူးစက္တာကေတာ့ လိင္ကတစ္ဆင့္ ျဖစ္ တယ္လို႔သိရပါတယ္။

အစိုးရကေတာ့နိုင္ငံတကာနဲ႔ပူးေပါင္းျပီး အဓိကေဆာင္ရြက္ ေနတာကေတာ့ မိခင္ကေနကေလးငယ္ေတြကို ကူးစက္မႈနည္းနိုင္သမ်ွနည္းပါးေအာင္ နဲ႔ သားဆက္ျခားနည္းအပါအဝင္ လိင္ပညာေပးလုပ္ငန္းေတြကို လီသိုဆိုရဲ့ ေအာက္ေျခ လူတန္းစားေတြအထိ သိရွိနားလည္ေအာင္ ဦးစီးပညာေပးတဲ့အစီစဥ္ေတြျဖစ္ပါတယ္။

၁။ ဆြာဇီလန္နိင္ငံ

အာဖရိကတိုက္က ဆြာဇီလန္(Eswatini) နိုင္ငံဟာ ကမာၻေပၚမွာ HIV / AIDS ေရာဂါျဖစ္ပြားမႈ အမ်ားဆံုးနိုင္ငံအျဖစ္ ကမာၻက်န္းမာေရးအဖြဲ႕ၾကီး WHO ရဲ့သတ္မွတ္ျခင္းကို ခံရပါတယ္။ နိုင္ငံရဲ့စုစုေပါင္းလူဦးေရရဲ့ (27.20) ရာခိုင္နႈန္းဟာ HIV / AIDS ေရာဂါကို ခံစားေနရျပီး အဓိကကူစက္ရတဲ့အေၾကာင္းအရင္းကေတာ့ အကာအကြယ္မဲ့လိင္ဆက္ဆံျခင္း(ကြန္ဒံုးအသံုးျပဳမႈမရွိျခင္း)၊ HIV / AIDSေရာဂါအသိပညာေပး လုပ္ငန္းေတြမွာ အားနည္းလြန္းျခင္းတို႔ေၾကာင့္ျဖစ္ပါတယ္။ ဆြာဇီလန္ႏုိင္ငံသား ၄ေယာက္မွာ ၁ေယာက္မက HIV ကူးစက္ခံေနရတဲ့ႏႈန္းပါ။

ကူးစက္ခံရသူအမ်ားစုကေတာ့ အမ်ိဳးသမီး ေတြျဖစ္ၾကျပီး နိုင္ငံရဲ့ခ်ိဳ႕တဲ့ တဲ့လူေနမႈစနစ္နဲ႔တရားဥပေဒ စိုးမိုးမႈအားနည္းလြန္း တာကလည္း ဒီျဖစ္ရပ္ေတြရဲ့ေနာက္ကြယ္မွာ တစ္စိတ္တစ္ပိုင္းပါဝင္ေနပါတယ္။ ဆြာဇီလန္နိုင္ငံရဲ့မူရင္းဓေလ့ကိုယ္က အမ်ိဳးသမီးေတြကို ခြဲျခားဆက္ဆံျခင္း၊ အမ်ိဳးသား တစ္ဦးတည္းက ဇနီးမယားတစ္ဦးထက္ပိုျပီး လက္ထပ္ခြင့္ရွိျခင္း၊ အသက္မျပည္တဲ့ မိန္းကေလးေတြကို လက္ထပ္ခြင့္ျခင္းေတြကို တရားဝင္ခြင့္ျပဳထားပါတယ္။ အဲဒီအခ်က္ ေတြကလည္း အမ်ိဳး သမီးေတြအတြက္ HIV / AIDSေရာဂါျဖစ္ပြားမႈႏႈန္းထားကို ျမင့္တက္ေစတဲ့ အေၾကာင္း အရာေတြပဲျဖစ္ပါတယ္။

အေပၚမွာ ေဖာ္ျပခဲ့တာကေတာ့ HIV / AIDS ျဖစ္ပြားမႈအမ်ားဆုံး ၄ႏုိင္ငံပါ။ အဲဒီႏုိင္ငံေတြရဲ႕ေနာက္မွာေတာ့ နံပါတ္ ၅ မွာ နမ္မီဘီးယားႏုိင္ငံက ၁၃.၈% ၊ နံပါတ္ ၆ မွာ ဇင္ဘာေဘြႏုိင္ငံက ၁၃.၅% ၊ နံပါတ္ ၇ မွာ ဇမ္ဘီးယားႏုိင္ငံက ၁၂.၄% ၊ နံပါတ္ ၈ မွာ မုိဇမ္ဘစ္ႏုိင္ငံက ၁၂.၃% ၊ နံပါတ္ ၉ မွာ ေမာ္လ၀ီႏုိင္ငံက ၉% ၊ နံပါတ္ ၁၀ မွာ ယူဂန္ဒါႏုိင္ငံက ၆.၅% နဲ႔ အသီးသီးရပ္တည္ေနပါတယ္။ ထူးျခားတာကေတာ့ ျဖစ္ပြားမႈအမ်ားဆုံးႏုိင္ငံေတြဟာ အာဖရိကတုိက္တစ္ခုတည္းက ျဖစ္ေနတာပါ။ ဒီစာရင္းကေတာ့ ၂၀၁၆ခုႏွစ္အထိစာရင္းျဖစ္ၿပီး ကြ်န္ေတာ္တုိ႔ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ HIV / AIDS ျဖစ္ပြားမႈက ၀.၈% ျဖစ္ကာ လူေပါင္း ၂၃၀၀၀၀ ခန္႔ဟာ HIV ပုိးကူးစက္ခံထားရပါတယ္။

Ref :
WorldAtlas
Wikipedia

သုတဇုန္

Leave a Reply