D-Day ေန႔ ေနာ္မန္ဒီကမ္းေျခတိုက္ပြဲမွာ ပါဝင္ခဲ့တဲ့ တစ္ဦးတည္းေသာအမ်ိဳးသမီး

Posted on

ဒုတိယကမာၻစစ္ကာလေနွာင္းပိုင္းက အေမရိကန္ဦးေဆာင္တဲ့ မဟာမိတ္ေတြအတြက္ ဂ်ာမန္ေတြအုပ္စိုးထားတဲ့ ဥေရာပကို ျပန္လည္လႊမ္းမိုးခ်ဳပ္ကိုင္နိုင္ခဲ့ရာမွာ ေနာ္မန္ဒီကမ္းတက္တိုက္ပြဲၾကီးက အလြန္ကိုအေရးပါခဲ့ပါတယ္။ (၁၉၄၄)ခုနွစ္၊ဇြန္(၆) ရက္ေန႔မွာျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ သမိုင္းမွာ D-Day လို႔အမည္တြင္တဲ့ အဲဒီကမ္းတက္ တိုက္ပြဲ အတြင္း မဟာမိတ္စစ္သည္ အမ်ားအျပားအသက္ေပးခဲ့ရျပီး ယင္းစစ္ပြဲမတိုင္ခင္တည္း က ဓာတ္ပံုဆရာနဲ႔ဂ်ာနယ္လစ္အမ်ိဳးသမီးေတြကို ေရွတန္းစစ္မ်က္နွာအထိ မလိုက္ပါ ရန္ မဟာမိတ္ဘက္က တာဝန္ရွိသူေတြက တားျမစ္ခဲ့ပါတယ္။

ယင္းကာလက သတင္း၊ ဓာတ္ပံုနဲ႔ ဂ်ာနယ္လစ္အမ်ားစုဟာ အမ်ိဳးသမီးေတြျဖစ္ၾကတာေၾကာင့္ စစ္သတင္းေတြ ကိုသက္ဆိုင္ရာ ျပည္သူလူထုထံကို အခ်ိန္နဲ႔တစ္ေျပးညီခ်ျပဖို႔ အေတာ္ကို အခက္အခဲ ရွိလာပါတယ္။ ဒါေပမ့ဲအလြန္အႏ ၱရာယ္မ်ားတဲ့ကာလျဖစ္ေနတာရယ္၊ ဂ်ာမန္သူလ်ိဳေတြ ရဲ့ရန္ကလည္းရွိေနျပန္တာရယ္ေၾကာင့္ အမ်ိဳးသမီးသတင္းေထာက္အားလံုးက အဲဒီဆံုး ျဖတ္ခ်က္အေပၚ ေစာဒကမတက္ခဲ့ၾကပါဘူး။

ဒါေပမဲ့တစ္ဖက္မွာေတာ့ Martha Ellis Gellhorn လို႔ အမည္ရတဲ့ အေမရိကန္ဂ်ာနယ္လစ္တစ္ဦးကေတာ့ အဲဒီဆံုးျဖတ္ခ်က္အေပၚမေက်လည္ပဲ မဟာမိတ္စစ္ဗိုလ္္ခ်ဳပ္ေတြ အထိ စစ္ပြဲအတြင္းကိုအမ်ိဳးသမီးေတြလိုက္ခြင့္မျပဳတဲ့ဆံုးျဖတ္ခ်က္အေပၚ စာေရးသား ကန္႔ကြက္ခဲ့ပါတယ္။ သူမဟာ ယခင္ကတည္းက စပိန္ျပည္တြင္းစစ္အတြင္းမွာလည္း ေရွတန္းအထိလိုက္လံ သတင္းယူခဲ့ဖူးတာေၾကာင့္ စစ္ပြဲေတြနဲ႔ေတာ့သိပ္စိမ္းတာေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။

သူမရဲ့ပန္ၾကားစာကိုေတာ့ မဟာမိတ္အရာရွိေတြက အေရးတယူျပန္ၾကားခဲ့ျခင္းေတာ့ မရွိတာေၾကာင့္ Gellhorn အေနနဲ႔စစ္သေဘၤာေတြနဲ႔ ခိုးလိုက္ရံုမွာတစ္ပါး အျခားေရြးစရာမရွိတဲ့အေျခအေနျဖစ္လာခဲ့ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္သူမဟာ ယင္းစစ္ေျမျပင္အထိသြား ေရာက္မယ့္ ေဆးသေဘၤာအတြင္းက သူနာျပဳေတြကို အင္တာဗ်ဴးဟန္ျပျပီး ယင္းသေဘၤာ ရဲ့ ေရခ်ိဳးခန္းအတြင္းဝင္ေရာက္ပုန္းခိုေနခဲ့ပါတယ္။ သူမဟာျပင္သစ္ကမ္းေျခ ေနာ္မန္ဒီ ကိုေရာက္တဲ့အထိ ေရခ်ိဳးခန္းအတြင္းပုန္းေအာင္းေနခဲ့ျပီး ေရခ်ိဳးခန္းကိုလာေရာက္အသံုးျပဳသူေတြရွိေပမဲ့ ကံေကာင္းေထာက္မစြာပဲ သူမကိုသတိထားမိသူမရွိခဲ့ပါဘူး။

သူမေရခ်ိဳးခန္းကေန အျပင္ကိုထြက္လာခ်ိန္မွာေတာ့ ေနာ္မန္ဒီကမ္းေျခတက္ တိုက္ပြဲၾကီးစတင္ေနျပီး မဟာမိတ္စစ္သည္ေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာရဲ့ေအာ္ဟစ္သံေတြ၊ ဒဏ္ရာရသံေတြကိုၾကားေနခဲ့ရျပီး သူမစီးနင္းလာတဲ့ ေဆးရံုသေဘၤာတစ္ခုလံုးဟာ ဒဏ္ရာရသူေတြနဲ႔ ျပည့္နွက္ေနခဲ့ပါတယ္။ ယင္းေနာက္သူမဟာ သေဘၤာေပၚကေနပဲ စစ္မွတ္တမ္းဓာတ္ပံုအေတာ္မ်ားမ်ားကို စုေဆာင္းနိုင္ျပီး သေဘၤာေပၚက စစ္ဆရာဝန္ ႏွစ္ေယာက္နဲ႔အတူ ကမ္းတက္စစ္သည္ေတြအၾကား ေနာ္မန္ဒီကမ္းေျခကို တက္ေရာက္ခဲ့ပါေတာ့တယ္။

ေသနတ္က်ည္ဆံ၊ အေျမာက္ဆံ၊ ေျမျမဳပ္မိုင္းေတြၾကားကေနပဲ တက္ ေရာက္ရတဲ့ ဒီစစ္ဆင္ေရးဟာ မဟာမိတ္စစ္သည္ေတြ အေလာင္းခ်င္းထပ္ခဲ့ရတဲ့ အထိ သူမျမင္ေတြ႔ခဲ့ရျပီး နွစ္ဖက္စလံုးက ဂ်ီနီဖာကြန္ဗန္းရွင္းကဆံုးျဖတ္ထားတဲ့စစ္ပြဲစည္း ကမ္းေတြကို လိုက္နာမႈမရွိေၾကာင္းကိုလည္း သူမမွတ္တမ္းတင္နိုင္ခဲ့ပါတယ္။

Gellhorn ဟာ ခိုးဝွက္ျပီးသတင္းေထာက္အလုပ္ကို စစ္ဆင္ေရးအတြင္းလာေရာက္ သတင္းယူတယ္ဆိုေပမဲ့ အႏ ၱရာယ္ၾကားက သတင္းယူေနဆဲကာလမွာတင္ ဒဏ္ရာရ မဟာမိတ္စစ္သည္မ်ားစြာကို အကူအညီေပးခဲ့ပါတယ္။ ေနာ္မန္ဒီကမ္းတက္စစ္ဆင္ေရး အတြင္းမွာပဲ Gellhorn ရရွိခဲ့တဲ့ မွတ္တမ္းတစ္ခုကေတာ့ ေနာ္မန္ဒီကမ္းေျခကိုစစ္ပြဲကာလအတြင္း တက္ေရာက္ခဲ့တဲ့ ပထမဆံုးအမ်ိဳးသမီးဆိုတဲ့ မွတ္တမ္းပဲျဖစ္ပါတယ္။

Gellhorn ကမ္းတက္ျပီးေနာက္ထပ္ရက္ေပါင္း (၃၈)ရက္ၾကာမွ အေမရိကန္အမ်ိဳးသမီး စစ္သည္ေတာ္ေတြဟာ ဒီကမ္းေျခကိုတက္ေရာက္လာခဲ့ၾကတာကိုလည္း မွတ္တမ္းေတြ အရသိနိုင္ပါတယ္။ Gellhornဟာစစ္ပြဲအတြင္း ျပည့္ျပည့္စံုစံုသတင္းယူနိုင္ခဲ့တဲ့အခ်ိန္မွာ ေတာ့ မဟာမိတ္အာဏာပိုင္ေတြရဲ့ သတိျပဳမိျခင္းကိုခံရျပီး လန္ဒန္ကိုပို႔ေဆာင္ျခင္းခံ ခဲ့ရပါတယ္။ Gellhornရဲ့စြန္႔စားမႈေၾကာင့္ အေမရိကန္ျပည္သူသန္းေပါင္းမ်ားစြာဟာ ေနာ္မန္ဒီစစ္ပြဲၾကီးရဲ့ အေသးစိတ္အေျခအေနကို သိရွိျမင္ေတြ႔ခြင့္ရခဲ့ျပီးသူမကိုယ္တိုင္ လည္း သတင္းထူးခၽြန္ဆုမ်ားစြာကိုရရွိခဲ့ပါတယ္။

Martha Ellis Gellhornဟာစစ္သတင္းယူမႈေတြကို ဒီေလာက္နဲ႔ရပ္တ့ံခဲ့ျခင္းမရွိပဲ ဗီယက္နမ္စစ္ေျမျပင္၊ အာရပ္-အစၥေရးစစ္ပြဲေတြအထိသြားေရာက္သတင္းယူခဲ့ျပန္ပါ တယ္။သူမဟာ သတင္းေထာက္လုပ္သက္နွစ္(၆၀)ေလာက္ရွိခဲ့ျပီး သူမလက္လွမ္းမီတဲ့ စစ္ပြဲေတြအားလံုးနီးပါးကိုမိသားစုနဲ႔ အတိုက္အခံျပဳျပီး သြားေရာက္ သတင္းယူခဲ့တာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ သူမဟာအိမ္ေထာင္(၂)ဆက္က်ဖူးျပီး ဝတၳဳ၊ခရီးသြား ေဆာင္းပါး မ်ားစြာကိုလည္းေရးသားခဲ့သူပါ။ အေမရိကန္ရဲ႕ နာမည္ေက်ာ္စာေရးဆရာ ၊ သတင္းသမားတစ္ဦးျဖစ္တဲ့ Hemingway ဟာ သူမရဲ႕ခင္ပြန္းျဖစ္ပါတယ္။

Martha Ellis Gellhorn ဟာအသက္(၈၉)နွစ္အရြယ္ မွသာကြယ္လြန္ခဲ့ျပီး ေသဆံုးခ်ိန္မွာမ်က္စိအျမင္မရွိေတာ့ပါဘူး။ ဒါအျပင္သူမဟာ သားအိမ္ကင္ဆာေရာဂါကိုခံစားေနရျပီး ေရာဂါေဝဒနာ ဒဏ္ေတြကို မခံစား လိုတာ ေၾကာင့္ Cyanide အဆိပ္ကိုအသံုးျပဳခဲ့ျပီးကိုယ့္ကိုယ္ကုိ သတ္ေသခဲ့တဲ့လမ္းကိုေရြးခ်ယ္ခဲ့သူ ျဖစ္ပါတယ္။ သူမေသဆံုးျပီးခ်ိန္မွာေတာ့ အေမရိကန္သတင္းေထာက္အသင္းက သူမကိုဂုဏ္ျပဳျပီး Martha Gellhorn Prize for Journalism ဆိုတဲ့ဆုကို ဖန္တီျပီး ကမာၻတစ္ဝွမ္း ကသတင္းသမားေတြကို (၁၉၉၉)ခုနွစ္ကေနစျပီးနွစ္စဥ္ေရြးခ်ယ္ျပီး ခ်ီးျမွင့္ခဲ့ပါတယ္။

Leave a Reply