ဘာရိန္းႏုိင္ငံ အေၾကာင္း သိေကာင္းစရာ

Posted on

ဘာရိန္းႏုိင္ငံဟာ ပါရွန္းပင္လယ္ေကြ႔မွာ တည္ရွိတဲ့ ကြ်န္းႏုိင္ငံငယ္ေလးျဖစ္ပါတယ္။ ဘုရင္အုပ္ခ်ဳပ္တဲ့ႏုိင္ငံျဖစ္တာေၾကာင့္ တရား၀င္အေခၚအေ၀ၚကေတာ့ ဘာရိန္းဘုရင့္ႏုိင္ငံ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီကြ်န္းစုႏုိင္ငံဟာ ကာတာႏုိင္ငံရဲ႕ေျမာက္ဘက္ နဲ႔ ေဆာ္ဒီအာေရဗ်ႏုိင္ငံရဲ႕ အေရွ႕ဘက္မွာတည္ရွိေနပါတယ္။ ဘာရိန္းႏုိင္ငံရဲ႕ စိတ္၀င္စားဖြယ္အခ်က္အလက္တခ်ဳိ႕ကေတာ့ ေအာက္ပါအတိုင္းျဖစ္ပါတယ္။

ဘာရိန္းႏုိင္ငံဟာ အေရွ႕အလယ္ပုိင္းႏုိင္ငံေတြထဲမွာ ဧရိယာအငယ္ဆုံးႏုိင္ငံျဖစ္ၿပီး အာရွမွာေတာ့ တတိယအငယ္ဆုံးႏုိင္ငံျဖစ္ပါတယ္။ ဧရိယာစတုရန္းမုိင္ ၁၉၅.၅မုိင္ သာရွိတဲ့ ဘာရိန္းႏုိင္ငံထက္ ပုိငယ္တဲ့ႏုိင္ငံေတြကေတာ့ စင္ကာပူ နဲ႔ ေမာ္လဒုိက္ႏုိင္ငံေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

မူလကေတာ့ ဘာရိန္းႏုိင္ငံမွာ ကြ်န္းေပါင္း ၃၃ႏုိင္ငံပဲ ရွိေပမယ့္ ေနာက္ပုိင္းမွာေတာ့ ပင္လယ္ထဲမွာပါ လူလုပ္ကြ်န္းေတြကို တုိးခ်ဲ႕တည္ေဆာက္လာတာေၾကာင့္ ကြ်န္းေပါင္း ၈၄ခုအထိ တုိးလာပါတယ္။ ႏုိင္ငံဧရိယာကလည္း ၃၈ စတုရန္းမုိင္ တုိးလာပါတယ္။

ဘာရိန္းႏုိင္ငံဟာ ကမ္းရုိးတန္းမုိင္အရွည္ ၁၀၀ မုိင္ရွိၿပီး မည္သည့္ႏုိင္ငံနဲ႔မွ နယ္ေျမခ်င္းထိစပ္မႈ မရွိပါဘူး။

စုစုေပါင္း ကုန္းေျမဧရိယာရဲ႕ ၂.၈၂% ပဲ စုိက္ပ်ဳိးေျမအျဖစ္အသုံးျပဳႏုိင္ၿပီး ေရသြင္းစုိက္ပ်ဳိးနည္းကုိ အသုံးျပဳစုိက္ပ်ဳိးၾကပါတယ္။

ဇူလုိင္ နဲ႔ ၾသဂုတ္လေတြဟာ ဘာရိန္းႏုိင္ငံရဲ႕ အပူဆုံးလေတြျဖစ္ၿပီး အပူခ်ိန္ ၃၈ဒီဂရီဆဲစီးယပ္ အထိရွိတတ္ပါတယ္။ အေအးဆုံးလေတြကေတာ့ ဇန္န၀ါရီ နဲ႔ ေဖေဖာ္၀ါရီလေတြျဖစ္ၿပီး ထုိလေတြမွာ ၁၄ဒီဂရီဆဲစီးယပ္အထိ အပူခ်ိန္ က်ဆင္းတတ္ပါတယ္။

ႏုိင္ငံရဲ႕အျမင့္ဆုံးေနရာကေတာ့ ကြ်န္းမႀကီးအလယ္မွာရွိတဲ့ Jabal al Dukhan ေတာင္ျဖစ္ၿပီး အျမင့္ေပ ၄၄၀မီတာသာ ပဲျမင့္ပါတယ္။ အဲဒီေတာင္ကို မီးခုိးေငြ႔ေတာင္လုိ႔လည္း ေခၚၾကပါေသးတယ္။

မနန္မာၿမဳိ႕ကေတာ့ ဘာရိန္းရဲ႕ၿမဳိ႕ေတာ္နဲ႔ အႀကီးဆုံး ၿမုိ႕ျဖစ္ၿပီး လူဦးေရ ၁၄၀၀၀၀ ၀န္းက်င္ခန္႔ေနထုိင္တဲ့ၿမဳိ႕ျဖစ္ပါတယ္။

ဘာရိန္း ဆုိတဲ့အမည္ကေတာ့ အာေရးဗ်စကား al-Bahrayn ကေန ဆင္းသက္လာတာျဖစ္ၿပီး ပင္လယ္နွစ္ခု လုိ႔အဓိပၸါယ္ရပါတယ္။ ဘာရိန္း နဲ႔ ပါရွန္းပင္လယ္ေကြ႔ေတြကို ရည္ညႊန္းတာပါ။

အလယ္ေခတ္တုန္းကေတာ့ ဘာရိန္းဟာ ႏုိင္ငံသက္သက္မဟုတ္ပဲ အာေရဗ်ရဲ႕ အေရွ႕ပုိင္းေဒသျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ေၾကးေခတ္မွာေတာ့ ဘာရိန္းမွာ Dilmun ယဥ္ေက်းမႈထြန္းကားခဲ့ပါတယ္။

ဘာရိန္းေဒသဟာ သမုိင္းတေလွ်ာက္ထြန္းကားခဲ့တဲ့အေၾကာင္းကေတာ့ ပုလဲလုပ္ငန္းေၾကာင့္ျဖစ္ၿပီး အဲဒီအခ်ိန္က ဘာရိန္းထြက္ပုလဲေတြဟာ ကမာၻ႔အရည္အေသြးအေကာင္းဆုံး ပုလဲေတြျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။

ဒီၾကြယ္၀မႈေၾကာင့္ပဲ ေရွးေခတ္အဆက္ဆက္ ဘုရင္ေတြဟာ ဘာရိန္းကို က်ဴးေက်ာ္ခဲ့ၾကပါတယ္။ အဲဒီအထဲမွာ ေဘဘီလုံဘုရင္ေတြ နဲ႔ အဆီးရီးယန္းဘုရင္ေတြလည္း ပါ၀င္ပါတယ္။

ေရွးေခတ္ဂရိစာေပေတြမွာေတာ့ ဘာရိန္းကို Tylos လုိ႔ေဖၚျပၾကပါတယ္။ အဲဒီေခတ္တုန္းက ဘာရိန္းဟာ ၀ါဂြမ္း နဲ႔ ခ်ည္မွ်င္ လုပ္ငန္းေတြကို အႀကီးအက်ယ္လုပ္ခဲ့လုိ႔ျဖစ္ပါတယ္။

၅ရာစုတုန္းကေတာ့ ဘာရိန္းမွာ ခရစ္ယာန္ဘာသာ ထြန္းကားခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ၇ရာစုမွာေတာ့ ဘာရိန္းဟာ Zaid ibn Haritha လက္ေအာက္ကိုေရာက္ရွိသြားခဲၿပီးတဲ့ေနာက္ အစၥလမ္ဘာသာကို ကုိးကြယ္သူမ်ားျပားလာခဲ့ပါတယ္။ လက္ရွိမွာေတာ့ ႏုိင္ငံလူဦးေရ စုစုေပါင္းရဲ႕၇၀% က အစၥလမ္ ၊ ၁၄.၅%က ခရစ္ယာန္ ၊ ၉.၈%က ဟိႏၵဴ ၊ ၂.၅%က ဗုဒၶဘာသာျဖစ္ၿပီး အျခားဘာသာကုိးကြယ္သူ အနည္းငယ္လည္း ရွိပါတယ္။

ဘာရိန္းဟာ ေပၚတူဂီေတြရဲ႕လက္ေအာက္ကို ၁၅၂၁ခုႏွစ္မွာ က်ေရာက္ခဲ့ရၿပီး ႏွစ္ေပါင္း ၈၀ခန္႔ ေပၚတူဂီေတြရဲ႕လက္ေအာက္မွာ ေနခဲ့ရပါတယ္။ ၁၈၉၂ခုႏွစ္မွာေတာ့ ၿဗိတိသွ်ကိုလုိနီနယ္အျဖစ္ သိမ္းပိုက္ျခင္းခံခဲ့ရပါတယ္။

၁၉၇၁ခုႏွစ္မွာေတာ့ လြတ္လပ္ေရးရခဲ့ၿပီး အာရပ္ႏုိင္ငံမ်ားအဖြဲ႔ နဲ႔ ကုလသမဂၢ အဖြဲ႔၀င္ႏုိင္ငံ တစ္ႏုိင္ငံျဖစ္လာခဲ့ပါတယ္။

ဘုရင္စနစ္နဲ႔ အုပ္ခ်ဳပ္ၿပီး ႏုိင္ငံအႀကီးအကဲက ဘုရင္ Hamad bin Isa Al Khalifa ျဖစ္ၿပီး ၁၉၉၉ ခုႏွစ္ကစလုိ႔ ဘာရိန္းႏုိင္ငံကုိ အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ လက္ရွိ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ကေတာ့ Khalifa bin Salman ျဖစ္ၿပီး သူဟာ ၁၉၇၁ခုႏွစ္က ဒီတာ၀န္ကို ထမ္းေဆာင္ခဲ့တဲ့ ကမာၻ႔သက္တမ္းအရွည္ဆုံး ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္လည္း ျဖစ္ပါတယ္။

အာရပ္ႏုိင္ငံျဖစ္ေပမယ့္ ဘာရိန္းဟာ ႏုိင္ငံရပ္ျခားတုိင္းျပည္မ်ားနဲ႔လည္း ဆက္ဆံေရးအလြန္ေကာင္းမြန္ပါတယ္။ ကမာၻတ၀ွမ္းမွာ သံရုံးေပါင္း ၂၅ခုကို ဖြင့္လွစ္ထားပါတယ္။ ဘာရိန္းဟာ အသင့္အင္အား ၁၃၀၀၀ ခန္႔သာရွိတဲ့ စစ္တပ္ကို ပိုင္ဆုိင္ထားၿပီး ကမာၻ႔အဆင့္ ၉၇ ျဖစ္ပါတယ္။ ေရတပ္အေနနဲ႔ကေတာ့ အေမရိကန္ေရတပ္က Juffair မွာ အေျခစုိက္ထားၿပီး ဘာရိန္းကို အကာအကြယ္ေပးထားပါတယ္။

ရုံးသုံးဘာသာစကားအေနနဲ႔ အာေရဗ်ဘာသာကို သုံးစြဲၿပီး ေငြေၾကးစနစ္ကေတာ့ ဘာရိန္းဒုိင္နာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဘာရိန္းဒိုင္နာဟာ ကမာၻေပၚမွာ ဒုတိယတန္ဖုိးအျမင့္ဆုံး ေငြေၾကးစနစ္ျဖစ္ၿပီး ဘာရိန္း ၁ဒုိင္နာ ဟာ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၂.၆၆ေဒၚလာ နဲ႔ ညီမွ်ပါတယ္။

၂၀၁၆ ခုႏွစ္စာရင္းအရ ဘာရိန္းႏုိင္ငံရဲ႕ လူဦးေရဟာ ၁.၄၂သန္းျဖစ္ၿပီး တစ္၀က္ေလာက္ကသာ ႏုိင္ငံသားေတြျဖစ္ပါတယ္။ ႏုိင္ငံသားမဟုတ္တဲ့ က်န္တစ္၀က္ကေတာ့ ေတာင္အာရွႏုိင္ငံ နဲ႔ ဥေရာပႏုိင္ငံသားေတြျဖစ္ပါတယ္။ ၁စတုရန္းမုိင္မွာ လူေပါင္း ၄၇၀၀ခန္႔ေနထုိင္တဲ့ ဘာရိန္းဟာ ကမာၻေပၚက ၇ခုေျမာက္ လူဦးေရအထူထပ္ဆုံး ႏုိင္ငံလည္းျဖစ္ပါတယ္။

ဘာရိန္းႏုိင္ငံသား တစ္ဦးခ်င္းစီရဲ႕ႏွစ္စဥ္ပ်မ္းမွ်၀င္ေငြဟာ အေမရိကန္ေဒၚလာ 52,937 ျဖစ္ၿပီး တစ္ဦးခ်င္း၀င္ေငြအရ ကမာၻ႔အဆင့္ ၁၅ အခ်မ္းသာဆုံးႏုိင္ငံျဖစ္ပါတယ္။

ႏုိင္ငံရဲ႕အဓိကစီးပြားေရးကေတာ့ ေရနံ နဲ႔ ေလာင္စာဆီထုတ္လုပ္ျခင္း ျဖစ္ၿပီး အလူမီနီယမ္ ၊ သံမဏိ ၊ ဘဏ္ ၊ အာမခံ ၊ သေဘၤာတည္ေဆာက္ျခင္း ၊ ခရီးသြားလာမႈ၀န္ေဆာင္ျခင္း လုပ္ငန္းေတြကိုလုပ္ကုိင္ပါတယ္။ ေန႔စဥ္ ေရနံစည္ေပါင္း ၄ေသာင္းခန္႔ကုိ ထုတ္လုပ္လွ်က္ရွိပါတယ္။

VIDEO

သုတဇုန္

Leave a Reply